RAID 6 Veri Kurtarma

RAID 6 Veri Kurtarma, RAID 6 dizisinde yaşanan arıza veya veri kaybı durumunda verilerin geri getirilmesi işlemidir. RAID 6, Raid 5 Veri Kurtarma yazımızda anlattığımız RAID 5'e göre çift parity kullanarak iki diskin aynı anda arızalanmasına dayanıklıdır. Raid Farkları Nelerdir? konusunda RAID 6'nın daha dayanıklı olduğunu belirtmiştik.

RAID 6'da iki veya daha fazla disk arızalandığında sistem çalışmayı durdurabilir; bu durumda yanlış müdahale veri kaybını kalıcı hale getirebilir. Raid Kontrol Kartı Arızası gibi donanım kaynaklı sorunlarda da profesyonel veri kurtarma laboratuvarına başvurulması gerekir.

RAID 6'yı diğer seviyelerden ayıran şey: çift parite

RAID 5 tek parite bilgisi tutar ve bir diskin arızasına dayanır. RAID 6 ise iki bağımsız parite hesaplar; bu sayede aynı anda iki diskin kaybedilmesi durumunda bile veri matematiksel olarak yeniden üretilebilir. Bedeli, kapasitenin iki disk kadarının pariteye ayrılması ve yazma performansının bir miktar düşmesidir.

Bu dayanıklılık RAID 6'yı özellikle büyük kapasiteli dizilerde tercih edilir kılar. Sekiz ve üzeri diskten oluşan bir RAID 5 dizisinde rebuild süresi günlerce sürebilir ve bu süre boyunca dizi tek bir ek arızaya karşı savunmasızdır. RAID 6, tam da bu pencereyi kapatmak için tasarlanmıştır.

Peki RAID 6 dizileri neden yine de kaybediliyor?

Laboratuvara gelen RAID 6 vakalarının çoğunda diziyi bitiren şey ikinci disk arızası değil, sonrasında yapılan müdahalelerdir. En sık gördüğümüz zincir şudur:

• Arızalar fark edilmez. Birinci disk aylar önce düşmüştür ancak dizi çalışmaya devam ettiği için kimse uyarıyı görmez. İkinci disk düştüğünde sistem durur ve aslında üçüncü arızaya bir adım kalmıştır.
• Üç veya daha fazla disk düşer. Genellikle aynı partiden gelen ve benzer yaşta olan disklerde arızalar kümelenir. RAID 6, üçüncü diskle birlikte erişilemez hale gelir.
• Rebuild ısrarla tekrarlanır. Her başarısız rebuild denemesi, yarım kalmış parite yazma işlemleriyle veriyi biraz daha bozar.
• Denetleyici yapılandırmayı kaybeder. Diskler tamamen sağlamdır ancak dizi tanımı silinmiştir. Bu durum sunucu veri kurtarma sayfamızda ayrıntılı anlattığımız "foreign" ve "lost configuration" uyarılarıyla kendini gösterir.
• Dosya sistemi ya da sanal makine katmanı bozulur. Dizi sağlamdır ama üzerindeki VMFS bölümü veya veritabanı dosyaları tutarsızdır.

RAID 6 kurtarma sürecinde ne yapılıyor?

RAID 6 kurtarma, RAID 5'e göre matematiksel olarak daha karmaşıktır çünkü iki farklı parite algoritmasının da doğru çözülmesi gerekir. Süreç şöyle işler:

Disklerin tek tek değerlendirilmesi. Hangi diskin ne zaman düştüğü belirlenir. Aylar önce düşmüş bir disk eski veri taşır; bu diskin güncel disklerle karıştırılması tutarsız bir sonuç üretir. Zaman damgalarının doğru okunması kurtarmanın kalitesini doğrudan belirler.

Salt-okunur kopyalama. Her diskin birebir imajı alınır. Fiziksel arızalı diskler için bu aşama temiz oda müdahalesi gerektirebilir.

Parite düzeninin çözülmesi. Parite döngüsünün yönü, stripe boyutu ve disk sırası tespit edilir. RAID 6'da parite dağılımının birden fazla yaygın varyantı bulunduğundan bu adım deneyim gerektirir.

Eksik disklerin hesaplanması. İki eksik disk, kalan disklerdeki parite bilgisinden yeniden üretilir. Üç disk eksikse tam kurtarma mümkün değildir; bu durumda kısmi kurtarma yapılır ve hangi dosyaların bütün olduğu listelenir.

Dosya sistemi katmanının onarımı. Dizi ayağa kalktıktan sonra üzerindeki dosya sistemi veya sanal disk dosyaları kontrol edilir.

Erken uyarıları kaçırmayın

RAID 6'da en değerli şey, ikinci disk düşmeden önce müdahale etme fırsatıdır. Denetleyici yönetim yazılımında disk durumlarını düzenli kontrol edin, e-posta uyarılarını mutlaka etkinleştirin ve bir disk düştüğünde diziyi "hâlâ çalışıyor" diye ertelemeden yedek diskle değiştirin. Dizi çalışıyor olması güvende olduğu anlamına gelmez.

RAID 6 dizinizde birden fazla disk uyarı veriyorsa rebuild denemeyin, sistemi kapatın ve bize ulaşın.